Selecteer een pagina

Kees & Ellie Fonken

Melkveebedrijf Fonken - Tilburg

Elk kind 1 x per basisschoolcarrière op een boerderij.
Dat moet toch kunnen?

Ellie en Kees Fonken hebben een melkveebedrijf aan de rand van Tilburg. De boerderij ligt in het buitengebied “Moerenburg”, ten oosten van de stad. De afstand naar het centrum is zo’n 3 km, dus voor scholen zijn ze goed bereikbaar. Niet geheel onbelangrijk, want zij zijn ‘Klasseboer’. Eén van de 6 boerenbedrijven in de omgeving van Tilburg die deze vorm van educatie aanbieden aan het primair en voortgezet onderwijs.

Je bent boer of je bent het niet

De 3 kinderen van Ellie en Kees zelf zijn al jongvolwassenen en hebben geen interesse om de boerderij over te nemen als melkveebedrijf. In vakantieperiodes willen de jongsten nog wel het werk doen en dankzij de melkrobot zijn ze flexibel en kunnen ze echt wel eens weg.

Kees wist al vroeg dat hij boer wilde en ging worden. Hij ging in Oirschot naar de lagere landbouwschool en daarna volgde hij de MAS.  Toen hij Ellie leerde kennen in het Draaiboompje in Moergestel was de match al gauw gemaakt. Een huwelijk waarbij de boer zelf kan koken maar dat liever aan zijn vrouw overlaat.  Zo is het ook met de neventaken op de boerderij.

Velen denken tegenwoordig na over een zijtak of extra bezigheid om extra inkomsten te genereren, maar een winkel was voor Kees en Ellie niet voor de hand liggend: Kees levert melk aan de coöperatie en maakt geen eigen producten.

Daarbij speelde de gedachte dat zoiets wel lang kan duren voordat het gaat lopen en er al meerdere in de buurt zijn. “Je moet ook wel een beetje klantgericht zijn”, lacht Kees, ‘dat is Ellie wel, maar ik vind koeien makkelijker. Landbouw en met name veeteelt blijft het mooiste wat er is. Daar wil ik mijn focus houden.’

Maatschappelijk verantwoord

Daarom worden er keuzes gemaakt die goed zijn voor het bedrijf, de koeien en de toekomst. Iedereen zit in een ander schuitje en maakt keuzes die bij zijn/haar bedrijf past.

Kees vertelt dat hij het belangrijkst vindt dat zijn veestapel gezond blijft. Om zo weinig mogelijk vatbaar te zijn voor ziektes, koopt hij dan ook geen extern vee aan. Alle dieren zijn uit eigen fokkerij.

Naast dat hij alle asbest al verwijderd heeft, heeft hij ook 15 meter grond afgestaan aan de gemeente Tilburg om een ecologische verbindingszone te helpen realiseren bij de Voorste Stroom. Nu is er een verbinding tussen meerdere kikkerpoelen mogelijk. Voor de bijen ligt er een bloemrijk grasland zonder kunstmest of bestrijdingsmiddelen en de 104 zonnepanelen zorgen ervoor dat de helft van de benodigde stroom voor het melken en andere bedrijfsdoeleinden wordt opgewekt.

‘Veel mensen realiseren zich niet dat het rundvlees in de supermarkt ook van melkkoeien afkomstig is.’

Educatie als zijtak

De passie van Ellie is juist om consumenten en kinderen kennis te laten maken met de agrarische sector en hen bewust te maken waar hun voedsel vandaan komt. Ze heeft dan ook een cursus “belevend leren” gevolgd en is daarmee didactisch onderlegd om leerlingen te ontvangen. Ook de boerderij zelf heeft een metamorfose ondergaan en is nu een gecertificeerde educatieboerderij, een veilige en speelse leeromgeving.

In 2005 namen 5 agrarisch ondernemers het voortouw om educatieprojecten op te zetten voor basisscholen. Dat werden de eerste Klasseboeren.  Inmiddels weet het voortgezet onderwijs de Klasseboeren ook goed te vinden.

Als coördinator van de Klasseboeren is Ellie veel op pad om te vertellen hoe belangrijk het is voor kinderen om te zien waar hun eten vandaan komt. Ieder kind zou minimaal 1 keer tijdens zijn of haar schooltijd op onderzoek uit moeten kunnen gaan op een boerderij vindt ze. Een educatie-bezoek op een boerderij is dan ook een aanvulling op het reguliere onderwijs door de praktijkervaring. Kinderen leren niet alleen met hun hoofd, maar ook door te voelen, te proeven en te doen. Met hoofd, hart en handen dus.

Of je als boer met nuchter verstand dan niet raar staat te kijken als er veel kinderen over de vloer zijn? ‘Nou’, vertelt Kees, ’het zijn niet zozeer de kinderen, die tonen altijd veel belangstelling en zijn enthousiast, maar je staat wel raar te kijken wanneer een moeder niet begrijpt dat ook een melkkoe eerst een kalf gehad moet hebben om melk te kunnen geven. Je ziet dan duidelijk dat mensen steeds verder van de natuur af komen te staan.

‘De koe is een dankbaar dier. Zorg je goed voor de koe, dan zorgt de koe goed voor jou’

Regels

Kees: ‘Kijk eens hoe goed en goedkoop het eten is in Nederland en sta stil bij wat er gebeuren moet om dat allemaal in de winkel te krijgen. Het is nergens zo goedkoop én veilig als hier.’ Ellie: ‘De supermarkten hebben ook eigenlijk te veel macht: het fruit dat krom is door het slechte weer afgelopen zomer, wordt afgekeurd omdat het niet voldoet aan de norm. Te gek voor woorden toch? Gelukkig is daar veel weerstand tegen gekomen.

De provincie zou meer op werkniveau moeten kijken naar de beslissingen die ze nemen. Zo’n regel bijvoorbeeld dat alle maïs er voor 1 oktober af móet zijn. Je kan zo toch niet werken met zaken die door de weersomstandigheden worden bepaald?
En dan is er nog de ammoniak-regeling: natuurlijk moeten stallen verduurzaamd worden om de ammoniak afgifte te verminderen en de grond te verbeteren. Maar de regeling is nu 6 jaar naar voren gehaald. Ondernemers moeten weer een investeringskeuze gaan maken terwijl de resultaten van de rooster-testen voor kalverstallen nog niet eens bekend zijn. Dat geeft een enorme druk: wil je je vergunning houden, dan moet je dus weer enorm veel geld uitgeven, maar weet je niet of dat dat de juiste keuze is. Dat maakt het enorm moeilijk. Geef de sector de tijd.‘

‘Maak werkbare regels en beloon ondernemers die het goed doen, in plaats van een hele sector nog strengere regels opleggen.’

‘Het is gewoon erg belangrijk dat er een boodschap verteld wordt over boeren in het algemeen: Boeren produceren eten, voedsel van hoge kwaliteit, voor consumenten en echt wel met veel respect voor mens, dier en onze leefomgeving in het algemeen. We zouden heel graag zien dat men minder negatief wordt over de agrarische wereld. Boeren zorgen écht goed voor hun dieren en letten goed op lucht-en bodemvervuiling.

Adres

Broekstraat 2a – Tilburg
klasseboeren.nl

Pin It on Pinterest

Share This